Voorbeeldzoeker x
(typ in het invoerveld om het voorbeeld te wijzigen)
zoek dit voorbeeld in:
ANS

Woordenboeken

  • INT (500 AD - heden)
  • Etymologiebank
  • Woordenlijst.org

Corpora en lexica

  • Corpus Hedendaags Nederlands Clarin login
  • GrETEL (CGN, Lassy)
  • SoNar Clarin login
  • Delpher
  • Celex Clarin login

Overige bronnen

  • Taalportaal
  • Wikipedia
  • Google
  • DBNL geheel / taalkunde
  • Taaladvies.net
29.1 Een overzicht van negatie-elementen
Het Nederlands heeft diverse mogelijkheden om zinnen en taalelementen te ontkennen; de talige middelen die we daarvoor gebruiken, noemen we negatie-elementen (of kortweg ook negatie of ontkenning).
1aDe student had zijn opdracht niet op tijd ingeleverd.
bDie opmerking vind ik nogal respectloos.
cDe atlete kon amper geloven dat ze het record had verbroken.
In veel gevallen gaat het hierbij om woorden of woordgroepen, oftewel constituenten. Het bijwoord niet (1a) is het meest voorkomende negatie-element in het Nederlands, maar daarnaast zijn er ook negatieve voornaamwoorden als niemand en niets, lidwoord-achtige elementen als weinig en geen, voorzetsels en voegwoorden zoals zonder, behalve en noch. Ook voor- en achtervoegsels kunnen als negatie-element optreden, zoals -loos in (1b). In subparagraaf 29.1.1 gaan we in meer detail in op constituenten als negatie-element, in 29.1.2 op voor- en achtervoegsels als negatie-element. Ten slotte behandelen we in 29.1.3 bijwoorden als amper (1c), werkwoorden als weigeren en onderschikkende voegwoorden als als en dan: deze gedragen zich in sommige opzichten wel, maar in andere opzichten juist weer niet als negatie-element.ik ben hier in verwarring over hoe de hier opgesomde typen verdeeld zijn over de drie subparagrafen. Het zou prettig zijn als die driedeling ook terug te vinden is in deze alinea. Zonder en behalve worden zowel in 29.1.1 als in 29.1.3 genoemd, dat is ook verwarrend. Je zegt dat ze geen constituenten zijn, in de traditionele zinsontleding, maar als voorzetsel kan zonder toch met een complement een constituent vormen? Hoe verschilt het dan van geen, weinig of minder, die in de voorbeelden ook 'slechts' onderdeel zijn, weliswaar niet de kern, van een constituent.de 'extra' in de read more hieronder leek overbodig. Is dat zo?
Literatuur
    Versiegeschiedenis
    versie redacteur(en) datum opmerkingen
    3.0 Ton van der Wouden januari 2021
    Interessante links