Voorbeeldzoeker x
(typ in het invoerveld om het voorbeeld te wijzigen)
zoek dit voorbeeld in:
ANS

Woordenboeken

  • INT (500 AD - heden)
  • Etymologiebank
  • Woordenlijst.org

Corpora en lexica

  • Corpus Hedendaags Nederlands Clarin login
  • GrETEL (CGN, Lassy)
  • SoNar Clarin login
  • Delpher
  • Celex Clarin login

Overige bronnen

  • Taalportaal
  • Wikipedia
  • Google
  • DBNL geheel / taalkunde
  • Taaladvies.net
10.3.2.3 Om
Verder lezen
Het grammatisch verbindende om leidt beknopte bijzinnen met een infinitief met te in, die zeer verschillende functies kunnen hebben. Enkele voorbeelden:
1Dat is een werkstuk om te huilen.
2Heb jij iets om te schrijven bij je?
3De opdracht (om) thuis te blijven viel hem zwaar.
4Die poppetjes zijn aardig om naar te kijken.
5Die muziek is niet om aan te horen.
6Ik vind haar in die jurk om te stelen.
7Het valt niet mee (om) zo hard te lopen.
8Je moet beloven (om) op tijd naar bed te gaan.
9Ik verlang ernaar (om) eens een avond thuis te kunnen blijven.
De beknopte bijzin is in 1 en 2 toevoeging binnen een naamwoordelijke constituent [14.5.3.8/i], in 3 complement binnen een naamwoordelijke constituent [14.6.3.1], in 4 toevoeging binnen een adjectivische constituent [15.3.4], in 5 naamwoordelijk deel van het gezegde(zie 20.1.3.3.8, categorie 2), in 6 bepaling van gesteldheid, in 7 onderwerp, in 8 lijdend voorwerp en in 9 voorzetselvoorwerp (zie voor de laatste gevallen ook [19.3.3].
In de voorbeelden is door middel van haakjes aangegeven dat om soms weggelaten kan worden [19.3.3].
Door om ingeleide beknopte bijzinnen met een infinitief met te kunnen ook een graadaanduidend gevolg [10.3.6] of een doel [10.3.7] uitdrukken.
Literatuur
    Versiegeschiedenis
    versie redacteur(en) datum opmerkingen
    2.1 januari 2019 Automatische conversie van ANS 2.0
    2.0 W. Haeseryn, K. Romijn, G. Geerts, J. de Rooij, M.C. van den Toorn 1997
    Interessante links