Voorbeeldzoeker x
(typ in het invoerveld om het voorbeeld te wijzigen)
zoek dit voorbeeld in:
ANS

Woordenboeken

  • INT (500 AD - heden)
  • Etymologiebank
  • Woordenlijst.org

Corpora en lexica

  • Corpus Hedendaags Nederlands Clarin login
  • GrETEL (CGN, Lassy)
  • SoNar Clarin login
  • Delpher
  • Celex Clarin login

Overige bronnen

  • Taalportaal
  • Wikipedia
  • Google
  • DBNL geheel / taalkunde
  • Taaladvies.net
28.3.1 Inleiding
Verder lezen
Modaliteiten kunnen met behulp van allerlei grammaticale categorieën tot uitdrukking worden gebracht. Soms behoort een modaal element uit een bepaalde categorie daarbij slechts tot één soort modaliteit (i of ii in schema 28.1/28.2), maar vaak behoort het ook tot beide soorten modaliteit (zie hiervoor(28.2.1, sectie 3)). In dit boek zijn de belangrijkste grammaticale categorieën die met modaliteit in verband worden gebracht:
We besteden in de volgende subparagrafen daarom alleen aandacht aan de bovengenoemde grammaticale categorieën. Dit wil echter niet zeggen dat er geen andere mogelijkheden zijn om modaliteiten tot uitdrukking te brengen, zoals bijv. bepaalde zinstypen. Voorbeeld:
1Wat een stof ligt hier!
Met de uitroepende zin in 1 brengt de spreker behalve de mededeling dat er een hoop stof ligt, ook zijn verbazing of verontwaardiging hierover tot uitdrukking.
Verder hebben ook verschijnselen als intonatie en accentuering een modale functie. Ze kunnen in sommige gevallen uitsluitsel geven over de wijze waarop een modaal element geïnterpreteerd moet worden. Vergelijk:
2aTon komt zeker.
bTon komt, zeker?
In 2a maakt zeker onderdeel uit van de mededeling. Er is geen pauze of intonatiebreuk tussen komt en zeker. De spreker geeft met het gebruik van deze bepaling van modaliteit aan dat de mededeling overeenkomstig de werkelijkheid is: Tons komst is zeker. In 2b daarentegen maakt zeker door de vragende intonatie geen deel meer uit van de mededeling, maar vormt er als het ware een soort commentaar op. Met dezelfde bepaling van modaliteit geeft de spreker nu te kennen dat hij niet weet of Tons komst zeker is: Tons komst is dus onzeker.
Literatuur
    Versiegeschiedenis
    versie redacteur(en) datum opmerkingen
    2.1 januari 2019 Automatische conversie van ANS 2.0
    2.0 W. Haeseryn, K. Romijn, G. Geerts, J. de Rooij, M.C. van den Toorn 1997
    Interessante links