Voorbeeldzoeker x
(typ in het invoerveld om het voorbeeld te wijzigen)
zoek dit voorbeeld in:
ANS

Woordenboeken

  • INT (500 AD - heden)
  • Etymologiebank
  • Woordenlijst.org

Corpora en lexica

  • Corpus Hedendaags Nederlands Clarin login
  • GrETEL (CGN, Lassy)
  • SoNar Clarin login
  • Delpher
  • Celex Clarin login

Overige bronnen

  • Taalportaal
  • Wikipedia
  • Google
  • DBNL geheel / taalkunde
  • Taaladvies.net
5.10.2.1 Wat + een als inleiding van een naamwoordelijke constituent
Verder lezen
In een naamwoordelijke constituent wordt wat altijd gevolgd door een (uitgesproken als sjwa + n), ook als het (kern)substantief meervoudig of niet-telbaar is (vergelijk [14.4.3.4]). Voorbeelden:
1Wat een verzameling boeken heb je daar, zeg!
2Wat een stof ligt hier!
3Tjonge, wat een bof!
4Wat een doordrammers zijn dat!
In dergelijke zinnen kan de spreker zijn positieve of negatieve waardering te kennen geven omtrent de hoeveelheid of de kwaliteit van de genoemde zelfstandigheid of zelfstandigheden. Heeft de waardering betrekking op de hoeveelheid, dan kan het betekeniseffect vergeleken worden met dat van bijvoeglijke voorbepalingen of determinerende elementen als groot, veel, een heleboel enz., eventueel aangevuld door een bijwoord van graad als ontzettend, vreselijk, heel enz. (zie bijv. [14.4.4.6] en [15.3.1.1]). Vergelijk:
5aWat een boeken heb jij daar, zeg!
bJij hebt ontzettend veel boeken, zeg!
Gaat het om de kwaliteit, dan zijn zeer uiteenlopende omschrijvingen mogelijk, afhankelijk van de aard van het genoemde en van de context en/of de situatie. Een uitroep als:
6Wat een leven heeft die kerel!
kan bijv. evenzeer betekenen dat de bedoelde persoon volgens de spreker een heerlijk leven heeft als dat zijn leven erg moeilijk is.
Als de uitroep een volledige zin is, kan de verbinding gesplitst worden: wat blijft dan vooraan staan en de rest van de groep met een staat in het middenstuk van de zin [21.3.5.3]. Vergelijk:
7aWat een last kun je toch hebben met die kleuters!
bWat kun je toch een last hebben met die kleuters!
8aWat een kabaal maken ze daar!
bWat maken ze daar een kabaal!
Formeel-archaïsch is het gebruik van wat (zonder een) in combinatie met al, zoals in:
9Wat al banaliteit!formeel
10Wat al fouten in dat opstel!formeel
Literatuur
    Versiegeschiedenis
    versie redacteur(en) datum opmerkingen
    2.1 januari 2019 Automatische conversie van ANS 2.0
    2.0 W. Haeseryn, K. Romijn, G. Geerts, J. de Rooij, M.C. van den Toorn 1997
    Interessante links