Voorbeeldzoeker x
(typ in het invoerveld om het voorbeeld te wijzigen)
zoek dit voorbeeld in:
ANS

Woordenboeken

  • INT (500 AD - heden)
  • Etymologiebank
  • Woordenlijst.org

Corpora en lexica

  • Corpus Hedendaags Nederlands Clarin login
  • GrETEL (CGN, Lassy)
  • SoNar Clarin login
  • Delpher
  • Celex Clarin login

Overige bronnen

  • Taalportaal
  • Wikipedia
  • Google
  • DBNL geheel / taalkunde
  • Taaladvies.net
21.5.2.2 Voorzetselbijwoorden
Verder lezen
1
Voorzetselbijwoorden, met als functie eerste deel van een scheidbaar werkwoord, tweede deel van een gesplitst voornaamwoordelijk bijwoord of achtergeplaatst voorzetsel, staan verplicht direct vóór de tweede pool. Voorbeelden zijn respectievelijk:
1Hij |is| uiteindelijk niet mee |kunnen komen. |
2Je |hoeft| er echt niet meer op |te rekenen. |
3De padvinders |zijn| het duistere bos dan toch maar in |gelopen.|
In de laatste twee gevallen kan het voorzetselbijwoord beschouwd worden als een restant van een inherent zinsdeel (zie [21·5·2·1]), vergelijk met de zinnen 2 en 3 bijv.:
4Je |hoeft| echt niet meer op zijn komst |te rekenen.|
5De padvinders |zijn| dan toch maar het duistere bos in |gelopen.|
Net als de inherente zinsdelen blijven voorzetselbijwoorden hun positie achteraan behouden als de tweede pool niet gerealiseerd is; vergelijk met 1 en 2 respectievelijk:
6Hij |kwam| uiteindelijk niet mee | |.
7Je |rekent| er natuurlijk toch nog wel een beetje op | |.
Voor het al dan niet splitsen van scheidbare werkwoorden zie men [21·6·2·2].
2
De hier genoemde voorzetselbijwoorden kunnen niet op de laatste zinsplaats staan. Soms kan het eerste deel van een scheidbaar werkwoord wel eens op de eerste zinsplaats komen (zie [21·3·4·3/ii]).
Opmerking
Verdieping
Opmerking
Voor spellingkwesties (het al dan niet aan elkaar schrijven van voorzetselbijwoord en hoofdwerkwoord, wat samenhangt met de vraag of er wel of niet sprake is van een samengesteld werkwoord) in gevallen als het bos...in#gelopen tegenover ... daar niet op ingaan zie men [12·2·2·2/i2].
Literatuur
    Versiegeschiedenis
    versie redacteur(en) datum opmerkingen
    2.1 januari 2019 Automatische conversie van ANS 2.0
    2.0 W. Haeseryn, K. Romijn, G. Geerts, J. de Rooij, M.C. van den Toorn 1997
    Interessante links