Voorbeeldzoeker x
(typ in het invoerveld om het voorbeeld te wijzigen)
zoek dit voorbeeld in:
ANS

Woordenboeken

  • INT (500 AD - heden)
  • Etymologiebank
  • Woordenlijst.org

Corpora en lexica

  • Corpus Hedendaags Nederlands Clarin login
  • GrETEL (CGN, Lassy)
  • SoNar Clarin login
  • Delpher
  • Celex Clarin login

Overige bronnen

  • Taalportaal
  • Wikipedia
  • Google
  • DBNL geheel / taalkunde
  • Taaladvies.net
26.1.2.1 Nevenschikking van constituenten
Verder lezen
1
Nevenschikking van constituenten komt vooral voor bij commentariërende, additieve en intensiverende aaneenschakelingen. Voorbeelden van het eerste type zijn:
1Hij heeft een auto gekocht, en wel een Cadillac.
2Ze heeft een ring gekregen, en nog wel een van wit goud.
3Marja droeg een gele - en geen rode - jurk.
4Volgende week - en wel van 2 tot 4 oktober - moet ik naar een congres.
Meer dan één commentaar (dus een meerledige nevenschikking) is hier uitzonderlijk, maar niet onmogelijk, bijv.:
5Hij kocht een auto, en nog wel een Cadillac, en nog wel een met gouden wieldoppen.
2
Ook additieve aaneenschakelingen kunnen uit meer dan twee leden bestaan; plus is dan gebruikelijker dan en (6a en 6b). Weglating van een voegwoord is onmogelijk; dit geldt zowel voor en als voor plus (6c):
6aTwee plus twee plus zeven is elf.
bTwee en twee en zeven is elf.
cTwee, twee plus/en zeven is elf.uitgesloten
3
Bij de intensiverende aaneenschakelingen zijn combinaties van meer dan twee leden niet erg gebruikelijk, maar wel mogelijk. Een voorbeeld is 7a. Alle leden behalve het eerste moeten in dat geval voorafgegaan worden door het voegwoord (7b):
7aWe gingen hoger en hoger en hoger.
bWe gingen hoger, hoger en hoger.uitgesloten
Als leden van een intensiverende conjunctie komen vooral voor: meervoudige substantieven die een hoeveelheid noemen, adjectieven in comparatiefvorm en werkwoorden (zie de voorbeelden in [26.1.1.5]). Daarnaast is er nog de veel voorkomende herhaling van door en in, zoals in:
8Het is een door en door braaf kind.
9Zij is in en in goed.
Literatuur
    Versiegeschiedenis
    versie redacteur(en) datum opmerkingen
    2.1 januari 2019 Automatische conversie van ANS 2.0
    2.0 W. Haeseryn, K. Romijn, G. Geerts, J. de Rooij, M.C. van den Toorn 1997
    Interessante links