Een oorzakelijk voorwerp (oorzakelijk object) is een zinsdeel dat enkel voorkomt bij een klein aantal naamwoordelijk gezegden, zoals kwijt zijn en gewend zijn.

Het oorzakelijk voorwerp kan de vorm hebben van een nominale constituent, zoals al mijn energie en barre winters in (1)-(2), maar ook van een afhankelijke zin, zoals in (3) en (4). In die gevallen kan het soms worden voorafgegaan door het voorlopig oorzakelijk voorwerp het, onderstreept in (4):

Het oorzakelijk voorwerp vertoont veel eigenschappen van een lijdend voorwerp, met als enige, cruciale verschil dat het gezegde bij een oorzakelijk voorwerp naamwoordelijk is, en bij een lijdend voorwerp werkwoordelijk. Zo is mijn sleutels in (5a) een lijdend voorwerp bij het werkwoordelijk gezegde zoeken en in (5b) een oorzakelijk voorwerp bij het naamwoordelijk gezegde kwijt zijn.

Om het werkwoordelijk gezegde van het naamwoordelijk gezegde te onderscheiden, zie 20.1.

Net als het lijdend voorwerp kan het oorzakelijk voorwerp het antwoord vormen op de vraag wie/wat + [gezegde] + [onderwerp]?, zoals bij (5b):